Dit gaat in tegen alles wat logisch voelt.
Je hebt pijn of stijfheid in je nek of rug. Dus je gaat bewegen. Je stretcht, je maakt je schouders los, je rekt je wervelkolom. Want stilzitten lost niets op, dat weet je uit ervaring. Beweging is goed. Meer doen moet beter werken. Maar er komt een punt waarop deze logica keert. En de meeste tandartsen herkennen dat omslagpunt niet, omdat de reflex om iets te doen zo diep ingeworteld is.
Wat er gebeurt als je te veel doet
Je zenuwstelsel heeft een bepaalde capaciteit. Na een dag vol hoge concentratie, statische houdingen, emotionele belasting van patiënten en precieze handelingen is die capaciteit vol. Niet leeg — de emmer loopt over.
Op dat moment kun je gaan stretchen. Het voelt in het moment vaak goed. De spanning zakt even. Je hebt het gevoel dat je iets nuttigs doet. Maar als die spanning een beschermingsreactie is van een overprikkeld zenuwstelsel, dan voeg je alleen maar een extra prikkel toe aan een systeem dat al genoeg heeft gehad.
Het zenuwstelsel reageert dan niet met loslaten. Het reageert met vasthouden. Je stretcht dieper Het systeem houdt harder vast. Je doet nog meer oefeningen. Het systeem trekt verder dicht.
Dit is geen falen van jouw discipline. Dit is fysiologie.
Hoe je dit herkent
Je stretchroutine heeft weinig blijvend effect. De dag erna zit de spanning er vaak weer, soms zelfs erger dan ervoor. Je moet steeds meer doen voor hetzelfde gevoel van verlichting. De klachten verplaatsen zich — van nek naar schouders, van schouders naar rug — alsof het systeem de spanning ergens anders parkeert.
Dit zijn niet de signalen van een lichaam dat meer prikkels nodig heeft. Dit zijn de signalen van een lichaam dat toe is aan minder. En aan iets anders.
Wat minder bewegen concreet betekent
Minder is niet niets doen. Het betekent bewuste, minimale beweging met volledige aandacht. Beweging zonder prestatie, zonder doel, zonder forceren.
In de praktijk ziet dat er zo uit: vijf minuten, liggend of zittend. Je hoofd heel langzaam naar één kant laten zakken. Niet stretchen. Niet duwen. Bewegen tot je de eerste lichte weerstand voelt en daar stoppen. Ademen. Wachten. Voelen wat er verandert in je nek, schouders en rug. Dan langzaam terugkeren naar het midden.
Dat is alles. Geen zweet. Geen inspanning. Geen gevoel van productiviteit.
En precies daarom slaan de meeste tandartsen het over.
De productiviteitsparadox
Tandartsen zijn getraind om resultaat te boeken door meer te doen. Meer concentratie. Meer discipline. Meer inspanning. Die logica werkt uitstekend in de behandelstoel. Hoe meer je focust en doorzet, hoe beter het resultaat.
Maar bij een overprikkeld zenuwstelsel werkt die logica averechts. Dat systeem heeft geen extra input nodig. Het heeft ruimte nodig. De kans om zelf te reguleren zonder dat jij weer een commando geeft.
Wanneer dit voor jou geldt
Niet elke dag. Er zijn dagen waarop actief bewegen, stretchen of sporten precies is wat je nodig hebt. Het gaat niet om minder bewegen als principe. Het gaat om leren onderscheiden wat je systeem op dat specifieke moment vraagt.
Als je aan het einde van een zware dag merkt dat stretchen weinig blijvend effect heeft, dat de spanning snel terugkomt, dat je lichaam niet meegeeft hoe hard je ook probeert — dan is dat het moment om te minderen. Om die vijf minuten te nemen.
Tandartsen die dit twee tot drie weken consequent doen merken hetzelfde. De ochtenden starten makkelijker. Aan het einde van een werkdag zitten ze minder vast. Niet omdat ze harder hebben gewerkt aan hun lichaam, maar omdat ze zijn gestopt met het verkeerde ding doen op het verkeerde moment.
In het volgende blog
Genoeg theorie. In Blog 6 geef ik concrete somatische routines die je vandaag al kunt toepassen — kort, praktisch en inzetbaar tussen patiënten door.
Waar wil je starten?
4 op de 10 tandartsen haalt het pensioen niet werkend.
Nek- en rugklachten zijn één van de grootste oorzaken van uitval in het vak. (Bron: Dentalinfo.nl / NTvT)
Een Reset Sessie van €67 is de snelste manier om te weten waar jij nu staat. Geen traject, geen verplichting — gewoon een eerste stap. De €67 wordt volledig verrekend als je verder gaat.
Pascale Braes begeleidt tandartsen in België en Nederland bij herstel van nekpijn, rugklachten en stress.
Meer weten? Bezoek pascalebraes.be
0 Comments